مركز پژوهش كتابخانهء مجلس شوراى اسلامى (جمعى از نويسندگان)

64

گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى)

5 . نسخهء شمارهء 180 دانشكدهء پزشكى : اين نسخه را از قرن 9 يا 10 دانسته‌اند . نام مولّف و مهدى إليه و نيز نام رساله در اين نسخه پيدا نيست و حسن رهاورد ، آن را با عنوان طب ثبت كرده است « 1 » . اين نسخه از ابتدا تا نيمهء باب اوّل مقالهء اوّل را فاقد است و نيز بابهاى 14 و 15 همين مقاله را ندارد . ابواب 11 و 12 و 13 ، نيمه‌اى از باب 19 تا آخر رساله افتاده است . اين رساله شامل 132 برگ است . 6 . نسخهء شمارهء 1 / 343 S . P . كتابخانهء ملّى پاريس : فيلم اين نسخه به شمارهء 1327 در كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران موجود است « 2 » . اين نسخه در رمضان سال 1033 ه . ق . در 145 برگ ، توسط ابو الحسن بن محمّد قلى جرفادقانى ، به خط نستعليق خوش ، كتابت شده و در ضمن مجموعهء بسيار مفصّلى به خط همين كاتب قرار دارد . پشت برگ اوّل آن ، عنوان در علم طب به چشم مىخورد . اما چون اين رساله جزو اوّل مجموعه است ، ممكن است اين عنوان بر كلّ مجموعه كه تماما در علم طب است ، نهاده شده باشد . ابتداى اين نسخه چنين است : « سپاس و ستايش خداوندى را كه ذات او به هيچ ذات نماند و صفات او به هيچ صفات تشبيه نتوان كرد . » و انجام آن چنين است : « به بخار آن سر فرود آورند كه نافع است . » از ويژگيهاى اين نسخه ، حذف واو ابتدائيه و نيز واو وصل و ربط است . عناوين ابواب آن به شمارهء مقالهء حاوى ابواب ضميمه شده‌اند و كاربرد فعل « بايستن » در آن فراوان است و مصدر مختوم به نون ، بر مصدر مرخّم غلبه دارد . به هر روى دورى كاتب از عصر مؤلف و نيز عدم اشراف او به طب ، خطاهاى فراوانى به وجود آورده . از حيث حجم ، اين نسخه كاملترين نسخ مورد استفادهء ماست . 7 . نسخهء شمارهء 1160 S . P . كتابخانهء ملّى پاريس : فراغنامهء اين نسخهء 201 برگى چنين

--> ( 1 ) . فهرست كتب خطى دانشكدهء پزشكى ، ص 314 ؛ نشريهء كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ، ج 3 ، ص 319 . ( 2 ) . فهرست ميكروفيلمهاى كتابخانهء مركزى دانشگاه تهران ، ج 1 ، ص 594 .